(Bà Thân thu hoạch môn hương để bán củ cho thương lái)
Từ sáng sớm, bà Võ Thị Thân (70 tuổi, thôn Quý Thạnh 1) đã có mặt ngoài đồng để thu hoạch 2 sào môn của gia đình. Sau khi nhổ cây, bà dùng liềm cắt củ và tách riêng phần đột để làm giống cho vụ sau. Theo bà Thân, môn được xuống giống từ tháng 9 âm lịch và sau khoảng 6 tháng sinh trưởng sẽ bắt đầu cho thu hoạch.
Củ môn sau khi thu hoạch được bà phân loại ngay tại nhà để bán cho thương lái với giá dao động từ 15.000 - 35.000 đồng/kg, tùy theo kích cỡ. Nhờ có thương lái đến tận nơi thu mua nên người dân không phải lo đầu ra sản phẩm.
(Cắt bỏ phần thân chỉ giữ củ môn)
Bà Thân cho biết thêm, nếu mùa vụ thuận lợi có hộ đạt tới 15 triệu đồng/1 sào. So với trồng lúa, cây môn mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn đáng kể. Sau khi thu hoạch củ môn, bà để lại các đột cây môn giống trồng ở các thửa ruộng khác của vụ hè thu.
Ngoài việc bán củ thương phẩm, bà và nhiều hộ dân khác ở thôn Quý Thạnh 1 còn giữ lại đột cây môn để nhân giống cho các vụ tiếp theo. Trung bình mỗi năm, bà con trồng 2 vụ môn hương, kết hợp xen canh thêm các loại hoa màu như đậu phụng, mè và sắn nhằm tăng thêm thu nhập.
(Cây môn giống được giữ lại để trồng vụ hè thu)
Theo nhiều hộ dân thôn Quý Thạnh 1, giống môn hương chủ yếu được mua từ các xã vùng Đông rồi nhân giống hằng năm. Vụ hè thu thường gieo trồng từ tháng 3 và thu hoạch vào tháng 8, còn vụ đông xuân kéo dài từ tháng 9 đến tháng 3 năm sau. Mỗi sào đất trồng khoảng 1.000 cây giống.
Để hạn chế ngập úng, người dân phải lên luống cao khoảng 40cm và tạo khoảng cách hợp lý giữa các luống. Tuy là loại cây dễ trồng nhưng môn khá “kén đất”, thích hợp với vùng đất cát pha, tơi xốp và có nguồn nước ra vào thường xuyên. Trong quá trình chăm sóc, bà con phải thường xuyên theo dõi để phòng trừ nấm bệnh và sâu hại khi cây bắt đầu đẻ nhánh.
(Củ môn hương sau khi thu hoạch)
Hiện nay, thị trường tiêu thụ khoai môn chủ yếu ở thành phố Đà Nẵng. Nhờ nhu cầu ổn định, thương lái thu mua đến đâu hết đến đó, giúp người dân yên tâm sản xuất. Bình quân mỗi năm, người trồng môn có thể thu lãi từ 10 - 15 triệu đồng mỗi sào đất. Củ môn hương có thể chế biến nhiều món ăn ngon như nấu chè, làm ram, chả nên được nhiều người ưa chuộng.
(Củ môn dùng để chế biến nhiều món ăn ngon)
Ông Đặng Nhân - Trưởng thôn Quý Thạnh 1 cho biết, trước đây người dân trong thôn trồng môn hương khá phổ biến. Hiện nay, toàn thôn còn khoảng 30 hộ duy trì trồng môn, tập trung chủ yếu ở tổ 3 và tổ 4. Do giá cả thị trường tiêu thụ không ổn định nên nhiều hộ đã thu hẹp diện tích canh tác, tuy nhiên cây môn hương vẫn mang lại nguồn thu nhập tương đối ổn định cho người dân.