Để chủ động bảo vệ đàn vật nuôi trong mùa nắng nóng, Chi cục Chăn nuôi và Thú y thành phố Đà Nẵng vừa ban hành hướng dẫn các biện pháp phòng, chống nắng nóng cho vật nuôi, khuyến cáo người dân thực hiện tốt các giải pháp chăm sóc, nuôi dưỡng và phòng bệnh nhằm hạn chế thấp nhất những thiệt hại có thể xảy ra.
Trước hết, người chăn nuôi cần đặc biệt quan tâm đến việc cải tạo và bảo đảm điều kiện chuồng trại. Chuồng nuôi phải cao ráo, sạch sẽ, thông thoáng và phù hợp với từng loại vật nuôi. Cần chủ động che chắn chống nắng, chống mưa tạt bằng các vật liệu sẵn có như bạt, phên hoặc lưới che. Có thể sử dụng rơm, rạ hoặc trồng cây leo trên mái chuồng để giảm nhiệt độ trực tiếp từ ánh nắng mặt trời.
Trong những ngày nắng nóng gay gắt, người dân nên phun nước lên mái chuồng, sử dụng quạt thông gió hoặc hệ thống phun sương hợp lý để làm mát. Đồng thời thường xuyên vệ sinh chuồng trại, khơi thông cống rãnh, thu gom và xử lý chất thải đúng quy định nhằm hạn chế ô nhiễm môi trường và phát sinh mầm bệnh.
(Ảnh: Bàn giao bò giống thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững tại thôn Quý Hương)
Đối với các trang trại chăn nuôi tập trung, cần chủ động nguồn điện và nguồn nước dự phòng để bảo đảm hoạt động sản xuất không bị gián đoạn trong điều kiện thời tiết cực đoan. Bên cạnh đó, việc trồng cây xanh xung quanh khu vực chăn nuôi cũng là giải pháp hiệu quả giúp tạo bóng mát và điều hòa nhiệt độ môi trường.
Về chế độ dinh dưỡng, trong mùa nắng nóng cần tăng cường bổ sung thức ăn xanh như rau, củ, quả tươi và các loại thức ăn giàu đạm nhằm nâng cao sức đề kháng cho vật nuôi. Hạn chế sử dụng quá nhiều thức ăn giàu tinh bột và chất béo vì dễ làm tăng nhiệt trong cơ thể vật nuôi. Người chăn nuôi nên chia khẩu phần ăn thành nhiều bữa nhỏ và cho vật nuôi ăn vào sáng sớm hoặc chiều mát. Tránh cho ăn vào thời điểm giữa trưa khi nhiệt độ môi trường ở mức cao nhất.
Nước uống là yếu tố đặc biệt quan trọng trong mùa nắng nóng. Vật nuôi phải luôn được cung cấp đầy đủ nước sạch, nước mát. Có thể bổ sung chất điện giải và vitamin, đặc biệt là vitamin C để giúp vật nuôi tăng cường sức đề kháng, chống mất nước và giảm stress do nhiệt.
Ngành thú y cũng khuyến cáo người dân cần duy trì mật độ nuôi hợp lý, tránh nuôi quá dày làm tăng nhiệt độ trong chuồng và tạo điều kiện phát sinh dịch bệnh. Đối với gia súc như trâu, bò, cần bố trí diện tích chuồng nuôi phù hợp, bảo đảm không gian vận động và nghỉ ngơi. Đối với gia cầm, cần giảm mật độ nuôi trong những đợt nắng nóng kéo dài, tạo điều kiện thông thoáng cho đàn vật nuôi. Đối với trâu, bò và lợn, người chăn nuôi nên tắm hoặc phun nước làm mát từ hai đến ba lần mỗi ngày để giảm nhiệt độ cơ thể. Đồng thời thường xuyên vệ sinh thân thể nhằm hạn chế các bệnh ngoài da.
Khi chăn thả gia súc, cần đưa vật nuôi ra đồng vào sáng sớm hoặc chiều mát, tránh chăn thả trong khoảng thời gian từ 12 giờ đến 16 giờ khi nhiệt độ ngoài trời ở mức cao nhất. Những ngày nắng gắt cần cho vật nuôi nghỉ ngơi tại các khu vực có bóng cây hoặc trong chuồng mát. Đối với việc vận chuyển vật nuôi, nên thực hiện vào sáng sớm hoặc chiều tối. Trong quá trình vận chuyển đường dài cần bố trí thời gian nghỉ ngơi, bổ sung thức ăn, nước uống và thường xuyên theo dõi tình trạng sức khỏe của vật nuôi.
Song song với các biện pháp chăm sóc, công tác phòng bệnh cần được đặc biệt chú trọng. Người chăn nuôi cần thực hiện tiêm phòng đầy đủ các loại vắc xin theo quy định, định kỳ tẩy giun sán cho vật nuôi. Thường xuyên phun thuốc sát trùng chuồng trại, tiêu diệt các loại côn trùng trung gian truyền bệnh như ruồi, muỗi, ve, mòng và bọ mạt. Ngoài ra, cần vệ sinh máng ăn, máng uống hằng ngày, không để thức ăn tồn dư gây ôi thiu, ảnh hưởng đến sức khỏe vật nuôi. Thường xuyên theo dõi tình trạng đàn vật nuôi để phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường. Khi phát hiện vật nuôi có biểu hiện mắc bệnh, cần kịp thời cách ly, điều trị và báo ngay cho cơ quan thú y hoặc chính quyền địa phương để được hướng dẫn xử lý, tránh lây lan dịch bệnh trên diện rộng.
Mùa nắng nóng còn kéo dài và tiềm ẩn nhiều yếu tố bất lợi đối với sản xuất chăn nuôi. Vì vậy, mỗi hộ chăn nuôi cần chủ động thực hiện đồng bộ các biện pháp phòng chống nắng nóng cho vật nuôi theo khuyến cáo của ngành chuyên môn. Đây là giải pháp quan trọng nhằm bảo vệ đàn vật nuôi, giảm thiểu thiệt hại kinh tế và góp phần duy trì phát triển ngành chăn nuôi bền vững.