(Người dân cần tích cực theo dõi đồng ruộng để đề phòng sinh vật gây hại lúa)
Đáng chú ý nhất hiện nay là nạn chuột hại đang diễn ra trên diện rộng tại hầu hết các thôn với tỷ lệ gây hại trung bình 1 - 2%, có nơi cục bộ lên tới trên 10%. Trong giai đoạn này, việc dùng thuốc hóa học thường không mang lại hiệu quả cao, do đó cơ quan chức năng khuyến cáo bà con ưu tiên áp dụng các biện pháp thủ công và bẫy cơ học như bẫy kẹp, bẫy bán nguyệt.
Người dân tuyệt đối không tự ý dùng điện để diệt chuột dưới bất kỳ hình thức nào nhằm tránh tai nạn nguy hiểm, đồng thời không sử dụng nilon, vải màn, chai lọ treo trên đồng vì không có tác dụng xua đuổi mà lại gây ô nhiễm môi trường.
Bên cạnh nạn chuột, bệnh khô vằn cũng đang tấn công lúa trà sớm và chính vụ với tỷ lệ hại phổ biến 1 – 5%, cục bộ lên tới 10 – 25%. Thời tiết nắng nóng xen kẽ mưa dông rải rác kèm theo việc lúa đã giao tán, gieo sạ dày và thừa đạm là điều kiện lý tưởng cho bệnh bùng phát. Để xử lý, bà con có thể sử dụng các loại thuốc đặc trị như Validacin 5SL, Vanicide 5 SL/5 WP, Validan 3SL/5WP, Anvil 5SC hoặc Tilt super 300EC; khi phun cần rẽ lối, cắt cỏ bờ và đưa vòi phun kỹ vào sát gốc lúa, nếu bệnh nặng phải phun lại lần hai sau 5 – 7 ngày.
Đối với rầy nâu và rầy lưng trắng, mật độ hiện tại dao động từ 30 – 100 con/m², cục bộ có nơi đạt 300 – 500 con/m². Nông dân cần thường xuyên thăm đồng, vạch gốc lúa kiểm tra để tránh nguy cơ bùng phát gây "cháy chòm" cuối vụ. Khi phát hiện mật độ vượt quá 1.000 con/m², phải khẩn trương khoanh vùng xử lý bằng thuốc bảo vệ thực vật.
(Kiểm tra các bệnh gây hại lúa)
Cụ thể, giai đoạn trước trổ nên dùng thuốc có cơ chế nội hấp, lưu dẫn như Chess 50WG, Map-Jono 700 WP, Cheestar 50WG; giai đoạn từ trổ đến chín chuyển sang dùng thuốc tiếp xúc như Brimgold 200WP, Nitensuper 220SL/500WP, Acnipyram 50WP hoặc Supercheck 720WP. Lưu ý trước khi phun rầy, nếu điều kiện cho phép, nên giữ mực nước ruộng từ 3 – 5 cm để rầy di chuyển lên cao giúp thuốc dễ tiếp xúc hơn, đồng thời phải rẽ lối cách nhau 1,2 – 1,5m khi lúa đã giáp tán. Song song đó, sâu cuốn lá nhỏ cũng đang gây hại rải rác với mật độ 1 – 5 con/m², đòi hỏi việc kiểm tra đồng ruộng sát sao để bảo vệ nghiêm ngặt lá đòng, bên cạnh việc theo dõi sâu đục thân và bọ xít đen.
Để công tác phòng trừ đạt hiệu quả cao nhất, Trung tâm Cung ứng dịch vụ sự nghiệp công xã Thăng Bình lưu ý bà con nông dân phải tuyệt đối tuân thủ nguyên tắc "4 đúng" (đúng thuốc, đúng liều lượng - nồng độ, đúng lúc, đúng cách) và chỉ sử dụng các loại thuốc trong danh mục cho phép, đồng thời thu gom bao bì đúng quy định. Đối với những ruộng chưa xuất hiện sâu bệnh hoặc mật độ còn dưới ngưỡng, tuyệt đối không phun thuốc tràn lan để bảo vệ thiên địch, tiết kiệm chi phí và hạn chế ô nhiễm.
Hiện tại, Chi nhánh Thủy lợi Trường Giang (Khu vực Thăng Bình) cũng đang tích cực phối hợp điều tiết nước hợp lý, đảm bảo nguồn nước tưới đầy đủ cho các cánh đồng, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho cây lúa sinh trưởng và làm đòng đạt hiệu quả cao.
Trung tâm Cung ứng dịch vụ sự nghiệp công xã Thăng Bình đã ban hành hướng dẫn hướng dẫn biện pháp quản lý sinh vật gây hại trên cây lúa vụ Hè Thu năm 2026 giai đoạn đứng cái - làm đòng.