NHỮNG ĐIỂM MỚI NỔI BẬT CỦA LUẬT HỘ TỊCH NĂM 2026

1. Đăng ký hộ tịch không phụ thuộc vào nơi cư trú, địa giới hành chính

Theo Điều 8 Luật Hộ tịch năm 2026, UBND cấp xã thực hiện đăng ký các sự kiện, thông tin hộ tịch thuộc thẩm quyền mà không phụ thuộc vào nơi cư trú của cá nhân. Quy định này tạo thuận lợi cho người dân khi thực hiện thủ tục hộ tịch, giảm thời gian đi lại và không phải chỉ liên hệ cơ quan đăng ký hộ tịch tại nơi thường trú hoặc tạm trú như trước đây.

2. Thực hiện nguyên tắc người dân chỉ cung cấp thông tin một lần

Luật quy định tăng cường liên thông thủ tục đăng ký hộ tịch với các thủ tục hành chính có liên quan, bảo đảm người dân chỉ cung cấp thông tin một lần. Cơ quan đăng ký hộ tịch có trách nhiệm chủ động khai thác, tra cứu dữ liệu điện tử và sử dụng thông tin đã có trong các cơ sở dữ liệu liên quan; không yêu cầu người dân nộp, xuất trình hoặc tải lên giấy tờ đã có, trừ trường hợp không khai thác được thông tin hoặc thông tin chưa đầy đủ, chưa chính xác.

3. Mở rộng phương thức nộp hồ sơ, trả kết quả hộ tịch

Người dân được lựa chọn nộp hồ sơ đăng ký hộ tịch theo một trong các phương thức: trực tuyến, qua dịch vụ bưu chính hoặc trực tiếp. Kết quả đăng ký khai sinh, kết hôn, khai tử được trả bằng bản giấy và bản điện tử; đối với các thủ tục hộ tịch khác, kết quả mặc định được trả bằng bản điện tử và bản giấy được cấp khi người dân có yêu cầu theo quy định. Riêng đăng ký kết hôn và giám hộ, các bên phải có mặt trực tiếp khi nhận kết quả để ký giấy tờ hộ tịch và sổ hộ tịch theo quy định.

4. Chuyển từ phương thức quản lý thụ động sang phục vụ chủ động

Luật bổ sung cơ chế đăng ký khai sinh, khai tử chủ động. Khi dữ liệu từ cơ sở khám bệnh, chữa bệnh được kết nối, chia sẻ tự động với hệ thống đăng ký, quản lý hộ tịch điện tử và có đủ thông tin cần thiết, cơ quan đăng ký hộ tịch sẽ chủ động thực hiện đăng ký khai sinh đối với trẻ em sinh tại cơ sở y tế và đăng ký khai tử đối với trường hợp tử vong tại cơ sở y tế theo quy định. Cơ chế này góp phần giảm bớt thủ tục người dân phải tự thực hiện.

5. Khẳng định giá trị pháp lý của dữ liệu hộ tịch điện tử

Luật quy định dữ liệu hộ tịch điện tử đáp ứng các điều kiện của pháp luật về giao dịch điện tử có giá trị như giấy tờ hộ tịch bản giấy khi thực hiện thủ tục hành chính và các giao dịch khác. Thông tin khai sinh tiếp tục là thông tin hộ tịch gốc của cá nhân; các thông tin về họ tên, ngày sinh, nơi sinh, giới tính, dân tộc, quốc tịch, số định danh cá nhân, quê quán và quan hệ cha, mẹ, con trong hồ sơ, giấy tờ, cơ sở dữ liệu khác phải phù hợp với thông tin khai sinh. Khi phát hiện thông tin không thống nhất, cơ quan quản lý có trách nhiệm phối hợp kiểm tra, điều chỉnh theo quy định.

UBND xã Thăng Bình khuyến khích người dân chủ động tìm hiểu Luật Hộ tịch năm 2026, thường xuyên kiểm tra tính chính xác của thông tin hộ tịch cá nhân; thực hiện đăng ký hộ tịch đầy đủ, kịp thời và đúng quy định. Khi có nhu cầu giải quyết thủ tục hộ tịch, người dân liên hệ Trung tâm Phục vụ hành chính công xã để được hướng dẫn, hỗ trợ theo quy định pháp luật.